<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>93. Instrumentum donationis in favore della chiesa cattedrale di S. Gerardo di Potenza</title>
        <respStmt>
          <name>Donatella Gerardi</name>
          <resp>transcription by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <name>Donatella Gerardi</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2025</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition" />
          <bibl type="source-register" />
          <bibl type="primary-source">ASNa, Regia Camera della Sommaria, Diversi, 1a numerazione, Dip. Somm., I, 309, n. 4bis, cc. 21-22v, n. 1 [S].</bibl>
          <bibl type="tradition" />
          <bibl type="bibliography">Pedìo, Cartulario della Basilicata, III, p. 204 (erroneamente sotto l’anno 1436).</bibl>
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>!-Instr</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>Aymetto ‹ovvero Minotto› di Potenza, abitante a Marsico, e Margherita moglie di Antonello de Auricola, anch’ella di Marsico, agendo nelle vesti di epitopi ed esecutori testamentari del defunto vescovo di Marsico Giacomo de Padula, avendo provveduto a dare esecuzione alle ultime volontà di quest’ultimo, in ossequio alla clausola testamentaria in forza della quale è loro facoltà - in piena libertà - disporre dei beni rimanenti, donano per l’anima del testatore a Giacomo Veritte ‹ovvero Ventre› della città di Potenza, preposito della chiesa di S. Gerardo della stessa città, e ad Angelo de Viola, diacono, sagrestano di S. Gerardo di Potenza (i quali agiscono in nome e pro parte luminarie ecclesie), un appezzamento di terreno posto nel territorio della città di Potenza, in contrada ubi dicitur la Margina, confinante con il Poggio domine Argente, unitamente ad altri beni eventualmente rimasti dopo aver dato esecuzione al predetto testamento. In caso di violazione di quanto stabilito, è fissata una pena pari al doppio del valore del bene donato.</p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="copy" />
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>1406-07-16</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          (c. 21r) † In nomine domini nostri Iesu Christi. Anno nativitatis eiusdem millesimo quatricentesimo sexto, regnante illustrissimo domino d(omi)no nostro
          <persName key=" Ladislao d’Angiò-Durazzo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q317593">Ladizlao</persName>
          Dei gratia
          <placeName key="Ungheria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q28">Hungarie</placeName>
          ,
          <placeName key="Gerusalemme" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1218">Hierusalem</placeName>
          ,
          <placeName key="Sicilia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          ,
          <placeName key="Croazia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q224">Croatie</placeName>
          ,
          <placeName key="Dalmazia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q528042">Dalmatie</placeName>
          ,
          <placeName key="Rama">Rame</placeName>
          ,
          <placeName key="Serbia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q403">Servie</placeName>
          ,
          <placeName key="Regno di Galizia e Lodomeria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2396442">Galitie</placeName>
          ,
          <placeName key="Regno di Galizia e Lodomeria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2396442">Lodomerie</placeName>
          ,
          <placeName key="Cumania" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1122052">Comanie</placeName>
          ,
          <placeName key="Bulgaria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q219">
            Mulgarieque
            <ref target="#Na6uhkrjn7" type="alpha" />
            rege
          </placeName>
          ,
          <placeName key="Puglia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1447">ducatus Apulie</placeName>
          ,
          <placeName key="Capua" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q1280122">principatus Capue</placeName>
          ,
          <placeName key="Provenza, contea" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2991382">Provincie</placeName>
          ,
          <placeName key="Forcalquier" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q104431">Forcalquerii</placeName>
          ac
          <placeName key="Piemonte" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q1216">Pedimontis</placeName>
          comite, regnorum vero eiusdem anno vicesimo feliciter amen, die decimo sexto mensis iulii, quarte decime indittionis, apud civitatem
          <placeName key="Marsico Nuovo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q52599">Marsici</placeName>
          .
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Na6uhkrjn7" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            Bulgarieque
          </note>
        </span>
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          Nos
          <persName key="Tommaso Capano, giudice annuale di Marsico">Thomasius Capanus</persName>
          de eadem civitate, ipsius civitatis in eodem anno ditte quartedecime indittionis annalis iudex,
          <persName key="Stabile notarii Perri de Picerno, pubblico notaio regio per tutto regno di Sicilia">
            Stabilis not(arii) P(er)ri de Piceno
            <ref target="#Nk3fvlcmay" type="alpha" />
          </persName>
          , incola ditte civitatis
          <placeName key="Marsico Nuovo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q52599">Marsici</placeName>
          , ubilibet per
          <placeName key="Regno di Sicilia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q188586">regnum Sicilie</placeName>
          puplicus regia autotitate notarius et subscripti testes ad hoc specialiter vocati et rogati, presenti scripto puplico instrumento fatemur, notumfacimus et testamur quod dum quondam venerabilis in Christo pater et dominus
          <persName key="Giacomo de Padula, vescovo di Marsico">
            Iacobus de Padula, episcopus Marsicensis
            <ref target="#N6kfmzfkl1" type="integer" />
          </persName>
          , tempore vite sue suu(m) nuncupatum
          <ref target="#Nhfqqym021" type="alpha" />
          , finale et ultimum (con)didit testamentum, quod in puplicam formam fide vidimus oculata fattum et scriptum per manus mei preditti notarii, omni sollempnitate fallatum
          <ref target="#Ndamhff39n" type="alpha" />
          . In quo quidem testamento continebatur ipsum quondam dominum episcopum
          <ref target="#Nh27d9t2a2" type="alpha" />
          , solutum suum predittum ultimum testamentum
          <ref target="#Nqdb988nwj" type="alpha" />
          , de omnibus legatis in eo, illud bonorum suorum remanentium remisit, cessit et plenam autoritatem dedit et potestatem
          <persName key="Aymetto (ovvero Minotto) de Potentia">
            Aymetto
            <ref target="#Nvmvusacjc" type="alpha" />
            de Potentia
          </persName>
          , habitatori dicte civitatis
          <placeName key="Marsico Nuovo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q52599">Marsici</placeName>
          , et
          <persName key="Margherita moglie di Antonello de Auricola">Margarite</persName>
          uxori
          <persName key="Antonello de Auricola">Antonelli de Auricula</persName>
          , de eadem civitate
          <placeName key="Marsico Nuovo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q52599">Marsici</placeName>
          , epitropis et exequtoribus ditti testamenti liberare et assignare pro salute anime quondam eiusdem testatoris, ad arbitrium et voluntatem prefatorum epitroporum et exequtorum ut supra. Ipsi quidem epitropi et exequtores
          <persName key="Aymetto (ovvero Minotto) de Potentia">Minottus</persName>
          et
          <persName key="Margherita moglie di Antonello de Auricola">Margarita</persName>
          , autoritate qua in testamento contenta, nullo iure cogente, sed eorum mera libera et spontanea voluntate, palam, puplice et bona fide, absque quolibet // (c. 21v) vitio doli vel metus atque cuiuslibet alterius fraudis seu pravitatis ingenio, donaverunt, assignaverunt et traddiderunt domino
          <persName key="Giacomo Veritte (ovvero Ventre), preposito della chiesa di S. Gerardo">
            Iacobo Veritte
            <ref target="#Nugyzz81xv" type="alpha" />
          </persName>
          de civitate
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          , preposito
          <placeName key="S. Gerardo di Potenza, chiesa cattedrale" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2942757">ecclesie Santi Gerardi</placeName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          et
          <persName key="Angelo de Viola, diacono">diacono Angelo de Viola</persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          , sacristano ecclesie prelibate, nomine et pro parte luminarie ecclesie preditte
          <placeName key="S. Gerardo di Potenza, chiesa cattedrale" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2942757">Santi Gerardi</placeName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          , pro salute anime et remissione peccatorum ipsius quondam domini episcopi testatoris, inperpetuum et insolutum, terram unam quam ipsi epitropi dixerunt fuisse ditti quondam testatoris, superstitam de dittis bonis legatis per prefatum quondam testatorem, sitam et positam in territorio ditte civitatis
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          , videlicet in contrata ubi dicitur
          <placeName key="Margine (la), località">la Margina</placeName>
          , in fine ab uno latere vie puplice, ab alio latere ‹in› fine
          <persName key="Riccardo (?) cantore di Potenza">
            R(iccar)di
            <ref target="#N7ws2o5f6y" type="alpha" />
          </persName>
          cantoris civitatis preditte
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Pot(entie)</placeName>
          mediante comuni limite, ab alio latere ‹in›j fine  alterius R(iccar)di ditti cantoris‹sic›, que dicitur
          <placeName key="Poggio domine Argentie">
            Podius Donne Argente
            <ref target="#N4qtm1p7fe" type="alpha" />
          </placeName>
          , mediante comuni limite et aliorum confinium‹sic›, ad habendum, tenendum, possidendum, utifruendum, donandum, dominandum, vendendum et alienandum et de ipsa et in ipsa terra faciendum tamquam de re propria ipsi luminarie omni tempore in futurum et quicquid per eandem luminariam fiendum utile visum fuerat, cum viis, attibus
          <ref target="#Nwiqr3vblt" type="alpha" />
          , iuribus, rationibus et (con)stitutionibus
          <ref target="#N86gotn1cj" type="alpha" />
          pleno iure ad eandem luminariam; renuntiantes et concedentes preditti epitropi prefatis domino
          <persName key="Giacomo Veritte (ovvero Ventre), preposito della chiesa di S. Gerardo">Iacobo</persName>
          et
          <persName key="Angelo de Viola, diacono">diacono Angelo</persName>
          vel altero, nomine et pro parte ditte luminarie, ut quicquid de bonis superstitibus, tam mobilibus quam stabilibus, ditti quondam testatoris ipsi possent inquisire et inquisita aprehendant seu aprehendi facere et manuteneant et defendant ut de iure est expositum de terra preditta assignata eisdem et autoritate qua supra, licet prefati epitropi et exequtores ditti testamenti ass(ignati)
          <ref target="#N0gev3m2co" type="alpha" />
          silicet olim in anno nuper preterito tertie decime indittionis ‹sic› ditte luminarie dittam // (c. 22r) terram, ut dixerunt, dederunt et traddiderunt modo ut supra. Promittentes preditti epitropi et exequtores donationem ipsam per se ipsos et eorum her(edes) firmam, ratam et gratam semper habere et contra eam non venire aliquo tempore in futurum; tattis exinde Evangeliis sacrosantis quod si non fecerint aut donationem ipsam infringerint vel contra eam aliq(ui)d optemptaret
          <ref target="#N2kpd2jltu" type="alpha" />
          , obligaverint se ad penam dupli extimationis ditte rei
          <ref target="#Nx5stkdk5o" type="alpha" />
          , solvenda pro medietate curie ubi exinde fierit reclamatio seu querela, et alia medietate dittis domino
          <persName key="Giacomo Veritte (ovvero Ventre)">Iacobo</persName>
          et
          <persName key="Angelo de Viola, diacono">diacono Angelo</persName>
          vel altero nomine et pro parte ditte luminarie, me preditto notario penam ipsam pro parte curie stip(ulan)te; soluta pena ipsa sine strepitu iudicis et oblatione libelli et sola tamen presentis instrumenti obstensione, donatione nihilominus in suo semper robore duratura; renuntiaveruntque preditti epitropi et executores ut supra omni legi, ‹beneficio› canonum etiam et decretorum quod eis posset iuvamen aliquod inpartiri de cuius assignatione et donatione. Ipsi dominus
          <persName key="Giacomo Veritte (ovvero Ventre), preposito della chiesa di S. Gerardo">Iacobus</persName>
          et
          <persName key="Angelo de Viola, diacono">diaconus Angelus</persName>
          , nomine et pro parte luminarie preditte, fieri petierunt competentem cautelam ‹et› nos predittos iudicem et notarium requisiverunt et testes et nostrum in hoc officium imploraverunt ut de assignatione et donatione ditte terre et aliorum bonorum inquirendorum per eos fatta per predittos epitropos et executores eiusdem, nomine et pro parte qua supra, sibi faceremus puplicum instrumentum. Nos enim preditti iudex, notarius et testes subscripti, ad petitionem ipsorum domini
          <persName key="Giacomo Veritte (ovvero Ventre), preposito della chiesa di S. Gerardo">Iacobi</persName>
          et
          <persName key="Angelo de Viola, diacono">diaconi Angeli</persName>
          , nomine et pro parte qua supra, de predittis terra et aliis bonis inquirendis ut supra, causa testamenti preditti et donatione dittorum bonorum fatta eisdem per epitropos supradittos, fecimus hoc presens puplicum instrumentum, quorum requisitionibus iustis ut pote fattis quia nemini nostrum officium, quod est puplicum, denegare possumus nec debemus, maxime quia in predittis omnibus fuimus personales
          <ref target="#Nlucpame5b" type="alpha" />
          . // (c. 22v) Scriptum per manus mei notarii preditti, signo meo solito signatum et ad cautelam dittorum domini
          <persName key="Giacomo Veritte (ovvero Ventre), preposito della chiesa di S. Gerardo">Iacobi</persName>
          et
          <persName key="Angelo de Viola, diacono">diaconi Angeli</persName>
          , nomine et pro parte qua supra, et certitudinem fattum est exinde presens puplicum instrumentum, per manus mei preditti notarii puplici, signis et subscriptionis qui supra iudicis et subscriptorum testium qui interfuerunt roboratum.
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Nk3fvlcmay" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            Picerno
            <hi rend="italic">(da docc. coevi)</hi>
          </note>
          <note xml:id="N6kfmzfkl1" type="integer">
            Sconosciuto al Gams,
            <hi rend="italic">Jacobus de Padula</hi>
            , presbitero potentino, fu eletto vescovo di Marsico il 22 aprile del 1384; Eubel,
            <hi rend="italic">Hierarchia catholica</hi>
            , I, p. 328. «Morì nel 1400 circa»; Colangelo,
            <hi rend="italic">Cronotassi dei vescovi</hi>
            , p. 211.
          </note>
          <note xml:id="Nhfqqym021" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            nuncupativum
          </note>
          <note xml:id="Ndamhff39n" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            vallatum
          </note>
          <note xml:id="Nh27d9t2a2" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S, all'accusativo piuttosto che al nominativo</hi>
          </note>
          <note xml:id="Nqdb988nwj" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S, in luogo dell'ablativo</hi>
          </note>
          <note xml:id="Nvmvusacjc" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S qui, in seguito</hi>
            Minotto
          </note>
          <note xml:id="Nugyzz81xv" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S qui, in docc. coevi</hi>
            Ventre
          </note>
          <note xml:id="N7ws2o5f6y" type="alpha">
            <hi rend="italic">Dubito dello scioglimento</hi>
          </note>
          <note xml:id="N4qtm1p7fe" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            Argentie
            <hi rend="italic">(da docc. coevi)</hi>
          </note>
          <note xml:id="Nwiqr3vblt" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per ?</hi>
            actionibus
          </note>
          <note xml:id="N86gotn1cj" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per ?</hi>
            sibi competentibus
          </note>
          <note xml:id="N2kpd2jltu" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            attemptaret
          </note>
          <note xml:id="Nx5stkdk5o" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            terre
          </note>
          <note xml:id="Nlucpame5b" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            personaliter
          </note>
          <note xml:id="N0gev3m2co" type="alpha">
            <hi rend="italic">Dubito dello scioglimento</hi>
          </note>
        </span>
      </div>
      <div type="escatocollo">
        <p>
          Quod scribsi ego predittus notarius qui predittis omnibus rogatus interfui et meo solito signo signavi. (SN) 
	Ego
          <persName key="Tommaso Capano, giudice annuale di Marsico">Tomas Capanus</persName>
          qui supra annalis iudex manu propria 
	Ego
          <persName key="Nicola de Matteo">Nicolao de Matteo</persName>
          testis sum 
	Ego
          <persName key="Giacomo spetiarius">
            Iacobus sperinzanus
            <ref target="#Nhus86qcxf" type="alpha" />
          </persName>
          de
          <placeName key="Marsico Nuovo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q52599">Marsici</placeName>
          testis sum 
	Ego
          <persName key="Giovanni Salamone">Ioannes Salamonis</persName>
          testis sum 
	Ego dominus
          <persName key="Antonio de Silvestro">Antonius de Silvestro</persName>
          testis sum 
	Ego diaconus
          <persName key="Francesco Romazano">Franciscus Romazanus</persName>
          testis sum 
	Ego dominus
          <persName key="Giacomo de Borrello">Iacobus de Borrello</persName>
          testis sum
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Nhus86qcxf" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S qui, nella notitia testium</hi>
            spetiarius
          </note>
        </span>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>