<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>63. Intrumentum testamenti di Tommaso de Auruena de Roto</title>
        <respStmt>
          <name>Donatella Gerardi</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>transcription by</resp>
          <name>Donatella Gerardi</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2025</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition" />
          <bibl type="source-register" />
          <bibl type="primary-source">ASNa, Regia Camera della Sommaria, Diversi, 1a numerazione, Dip. Somm., I, 309, n. 4bis, cc. 318v-320r, n. 92 [S].</bibl>
          <bibl type="tradition">Originale: ASDPz, Pergamene della chiesa della Ss. Trinità di Potenza, n. 44 [A].</bibl>
          <bibl type="bibliography">Pedìo, Cod. e cart. Potentino, pp. 336; Id., Cartulario della Basilicata, III, p. 110.</bibl>
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>!-Instr</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>Tommaso de Auruena de Roto, di Potenza, stando nella propria casa infermo nel corpo, ma sano di mente e nel pieno delle proprie facoltà di memoria e locutorie, fa rogare il proprio testamento nuncupativo, nel quale istituisce quali eredi, di tutti i propri beni, i figli Nicola e Giovanni, ad eccezione dei legati e dei fidecommessi di seguito declinati; stabilisce che la propria sepoltura avvenga nella chiesa della Ss. Annunziata de casali Potentie e, per detta sepoltura, destina due tarì; lascia ai chierici di S. Gerardo, per le sue esequie, otto tarì; lascia alla chiesa di S. Giovanni di Potenza, ai fini della sua riparazione, tre tarì; lascia alla ‹chiesa› di S. Croce un tarì e mezzo; alla chiesa della Ss. Trinità, affinché i chierici della stessa prendano parte alle sue esequie, le terre da lui possedute con detta chiesa della Ss. Trinità; fa un lascito per messe cantate pari a tre tarì; lascia a Manfredo Cortesio, suo padrino, un tarì; lascia a Comino, fornaio, dieci tarì; lascia a Raimondo de Montisano tre tarì; ad Antonio Pignatario, due tarì; a Margherita, sua nipote, una vitella di due anni; a Giovannella, tre tarì; a Giordania sua figlia, tre tarì. Lascia quindi una botte piena di vino e statuisce che detto vino sia venduto e che il denaro percepito da detta vendizione, sia utilizzato per l’anima dei suoi defunti genitori; lascia a Margarucia, sua nipote, un materasso e un tappeto; al diacono Vito una padella grande di rame; stabilisce che Antonella, sua ‹attuale›  moglie sia la legittima tutrice del figlio Giovanni; lascia a Nicola, suo figlio ed erede, nato dal precedente matrimonio con la defunta Guberosa, in ragione della dote da lui ricevuta da quest’ultima, una casa sita nei pressi della parrocchia di S. Michele di Potenza; lascia ad Antonella sua moglie, per la dote ricevuta al tempo del matrimonio, sei once, nonché una cintura d’argento con cinto viola, per i buoni servizi da lei prestatigli. Elegge i propri epitopi e distributori nelle persone di Nicola suo figlio e di Antonella sua moglie.</p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="copy" />
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>1363-07-08</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          (c. 318v) In nomine domini nostri Iesu Christi amen, anno eius nativitatis millesimo trecentesimo sexagesimo tertio, regnante domina nostra
          <persName key="Giovanna I d'Angiò" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q235381">Ioanna</persName>
          Dei gratia
          <placeName key="Gerusalemme" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1218">Hierusalem</placeName>
          et
          <placeName key="Sicilia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          regina,
          <placeName key="Puglia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1447">ducatus Apulie</placeName>
          et
          <placeName key="Capua" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q1280122">principatus Capue</placeName>
          ,
          <placeName key="Provenza, contea" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2991382">Provincie</placeName>
          et
          <placeName key="Forcalquier" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q104431">Forcalquerii</placeName>
          ac
          <placeName key="Piemonte" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q1216">Pedimontis</placeName>
          comitissa, regnorum vero eius anno vicesimo primo feliciter amen, die ottavo mensis iulii, prime inditionis, apud
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentiam</placeName>
          .
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          Nos
          <persName key="Giacomo Cumbo, giudice annuale di Potenza">Iacobus Cumbus</persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          annalis iudex ditte terre
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          ,
          <persName key="Angelo de Bono Pari, pubblico notaio di Potenza">Angelus de Bono Pari</persName>
          publicus eiusdem terre
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          notarius et testes subscripti et subsignati ad hoc specialiter vocati et rogati, presenti scripto publico notumfacimus et testamur quod nobis vocatis ad petitionem et instantiam magistri
          <persName key="Tommaso de Auruena de Roto">
            Tomasii de Auruena de Tito
            <ref target="#Nd96k0r6gt" type="alpha" />
          </persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          ad domum ipsius, in qua morabatur, in qua quidem domo invenimus ipsum magistrum
          <persName key="Tommaso de Auruena de Roto">Tomasium</persName>
          in letto iacentem et egrotan[tem] qui licet sanus tamen mente, rette locutionis et memorie existens, nuncupativum quod sine scriptis dicitur suum condidit // (c. 319v) et fecit testamentum ultimum et finale, in quo sibi heredes suos instituit
          <persName key="Nicola, figlio di Tommaso de Auruena de Roto">Nicolaum</persName>
          et
          <persName key="Giovanni, figlio di Tommaso de Auruena de Roto">Ioannem</persName>
          filios suos legitimos et naturales in omnibus bonis suis tam mobilibus quam stabilibus ubicumque existentibus, preterquam infrascripta legata ‹sic› ‹et fideicommissis›; et legavit pro exepultura sua, et exequia
          <ref target="#Nk88wctryx" type="alpha" />
          in
          <placeName key="S. Maria Annunziata, chiesa">ecclesia Sante Marie Nuntiate</placeName>
          de casali
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          ipsam exepulturam, eidem
          <placeName key="S. Maria Annunziata, chiesa">ecclesie Sante Marie</placeName>
          tarenos duos; item legavit clerus
          <ref target="#Nftmr9quv0" type="alpha" />
          <placeName key="S. Gerardo di Potenza, chiesa cattedrale" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2942757">Santi Girardi</placeName>
          pro exequiis suis, cera et denaris tarenos otto; item dimisit
          <placeName key="S. Giovanni, chiesa">ecclesie Santi Ioannis</placeName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          , pro reparatione, tarenos tres; item
          <placeName key="S. Croce, chiesa">‹ecclesie› Sante Crucis</placeName>
          tarenum unum et medium; item dimisit
          <placeName key="Ss. Trinità di Potenza, chiesa" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q17624796">
            ecclesie Sante communitatis
            <ref target="#N7210oife1" type="alpha" />
          </placeName>
          ut clerum
          <ref target="#Ngi8f8f4cn" type="alpha" />
          veniant ipsius eclesie ad exequia sua, ut supra dittum est, illas torcias
          <ref target="#N7yzh6uj0v" type="alpha" />
          quas habet idem testator cum ditta
          <placeName key="Ss. Trinità di Potenza, chiesa" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q17624796">ecclesia Sante Trinitatis</placeName>
          , ut veniant ad obsequia sua ut supra dittum est; item dimisit pro missis cantandis
          <ref target="#Nkvkdb4smp" type="alpha" />
          tarenos tres; ‹item› dimisit dopno
          <persName key="Manfredi Cortesio">Manfredo Cerrosio</persName>
          , patrono
          <ref target="#Nldklqw2gh" type="alpha" />
          suo, tarenum unum; item dimisit
          <persName key="Comino, furnarius">
            domno Fornano
            <ref target="#Ngejwisw1v" type="alpha" />
          </persName>
          tarenos decem; item
          <persName key="Raimondo de Montisano">Raimundo de Montisano</persName>
          tarenos tres; item
          <persName key="Antonio Pignatario">
            Antonio Pignarano
            <ref target="#N1jf1dvrxj" type="alpha" />
          </persName>
          tarenos duos; item dimisit
          <persName key="Margherita, nipote di Tommaso de Auruena">Margarite</persName>
          nepti sue, pro anima sua, gencam unam duorum annorum; item dimisit eidem
          <persName key="Giovannella">
            Ioannibelle
            <ref target="#N85bdejs18" type="alpha" />
          </persName>
          tarenos tres; item dimisit
          <persName key="Giordania">
            Iadanie
            <ref target="#Nxq97a8nio" type="alpha" />
          </persName>
          filie sue tarenos tres; item dimisit // (c. 319v) vegetem unam plenam vino, que est vetus
          <ref target="#Nkgf7wly1j" type="alpha" />
          et voluit quod predittum vinum vendatur et pecunia percipienda ex venditione ipsius vini detur pro anima condam patris et matris ipsorum
          <ref target="#Nqi0o2ghnk" type="alpha" />
          ; item legavit
          <persName key="Margarucia, , nipote di Tommaso de Auruena">Margarite</persName>
          nepti sue mataratium6unum et drappetum; item legavit
          <persName key="Vito, diacono">diacono Vito</persName>
          patellam unam magnam de here; item voluit et mandavit quod donna
          <persName key="Antonella, moglie di Tommaso de Auruena">Antonella</persName>
          , uxor ipsius testatoris, sit legitima tutrix ditti
          <persName key="Giovanni, figlio di Tommaso de Auruena de Roto">Ioannis</persName>
          filii sui; item dimisit
          <persName key="Nicola, figlio di Tommaso de Auruena de Roto">Nicolao</persName>
          filio et heredi suo, pro dotibus quas recepit olim a condam
          <persName key="Guberosa, già moglie di Tommaso de Auruena de Roto">
            Griborosa
            <ref target="#Nqeteu78o0" type="alpha" />
          </persName>
          uxore sua pro ipsis dotibus domum unam que est prope
          <placeName key="S. Michele di Potenza, chiesa" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3671306">ecclesiam Santi Michaelis</placeName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          , qui
          <persName key="Nicola, figlio di Tommaso de Auruena de Roto">Nicolaus</persName>
          presens ibidem tenuit et vocavit se contentum et plus petere non possit de ditta domo supraditta
          <ref target="#Nhv91mtk6y" type="alpha" />
          ; item dimisit
          <persName key="Antonella, moglie di Tommaso de Auruena">Antonelle</persName>
          , uxori sue, uncias sex pro dotibus suis quas recepit ab ea olim tempore contratti matrimonii inter ipsum testatorem, ex parte una, et dominam
          <persName key="Antonella, moglie di Tommaso de Auruena">Antonellam</persName>
          , ex parte altera, que vocavit se esse contentam et plus non petere; item dimisit eidem
          <persName key="Antonella, moglie di Tommaso de Auruena">Antonelle</persName>
          uxori sue, pro bonis servitiis sibi fattis per ipsam, corrigiam unam de argento cum cinto violato; item ordinavit et fecit suos epitropos et distributores ditti sui testamenti
          <persName key="Nicola, figlio di Tommaso de Auruena de Roto">Nicolaum</persName>
          , filium suum supradittum, et
          <persName key="Antonella, moglie di Tommaso de Auruena">Antonellam</persName>
          uxorem ‹suam›, quibus epitropis suis idem testator // (c. 320r) dedit et tradidit liberam, plenariam et omnimodam potestatem accipiendi tantum de bonis suis donec predittum testamentum suum sit integre satisfattum; item voluit et mandavit quod presens testamentum suum sit ultimum et finale et, si non valeret iure testamenti, voluit valere debeat iure codicillorum seu cuiuscumque ultime alterius voluntatis ipsaque bona vendendi ut supraditta legata sint integre statisfatta. Quod autem superius ubi legitum «domum», item ubi legitur «preter quam infrascriptum legatur
          <ref target="#Ntra9cg8ls" type="alpha" />
          et fideicommissis» interlineatum et emendatum est per manus mei qui supra notarii non vitio, sed oblivione, unde pro autentico habeatur.
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Nd96k0r6gt" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Roto
          </note>
          <note xml:id="Nk88wctryx" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            elegit
          </note>
          <note xml:id="Nftmr9quv0" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            clericis
          </note>
          <note xml:id="N7210oife1" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Trinitatis
          </note>
          <note xml:id="N7yzh6uj0v" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            terras
          </note>
          <note xml:id="Nkvkdb4smp" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            canendis
          </note>
          <note xml:id="Nldklqw2gh" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            patrino
          </note>
          <note xml:id="Ngejwisw1v" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Comino Furnario
          </note>
          <note xml:id="N1jf1dvrxj" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Pignatario
          </note>
          <note xml:id="N85bdejs18" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Iohannelle
          </note>
          <note xml:id="Nxq97a8nio" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Iordanie
          </note>
          <note xml:id="Nkgf7wly1j" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Roti
          </note>
          <note xml:id="Nqi0o2ghnk" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            suorum
          </note>
          <note xml:id="Nqeteu78o0" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Guberosa
          </note>
          <note xml:id="Nhv91mtk6y" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            iur(e) docium supradict(arum)
            <hi rend="italic">piuttosto che</hi>
            ditta - supraditta
          </note>
          <note xml:id="Ntra9cg8ls" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            infrascriptis legatis
          </note>
          <note xml:id="Ngi8f8f4cn" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            clericis
          </note>
        </span>
      </div>
      <div type="escatocollo">
        <p>
          Unde ut supra et taliter ego
          <persName key="Angelo de Bono Pari, pubblico notaio di Potenza">Angelus de Bonopari</persName>
          publicus
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          notarius hoc presens publicum instrumentum testamenti scripsi qui predittis omnibus rogatus interfui et meo solito signo signavi. (SN) 
  † Ego
          <persName key="Giacomo Cumbo, giudice annuale di Potenza">Iacobus Cumbus</persName>
          iudex civitatis
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          qui supra 
  † Signum crucis proprie manus
          <persName key="Nicola de Bellovidere">
            Nicolai de Bella
            <ref target="#N1w5jck42t" type="alpha" />
          </persName>
          scribere nescientis  
  † Signum crucis proprie manus
          <persName key="Nicola de Fina, magister">
            magistri Nicolai de Mariis
            <ref target="#Naok5fs64n" type="alpha" />
          </persName>
          scribere nescientis
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="N1w5jck42t" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Bellovidere
          </note>
          <note xml:id="Naok5fs64n" type="alpha">
            <hi rend="italic">A</hi>
            Fina
          </note>
        </span>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>