<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>131. Instrumentum venditionis di Baldassarre Mordente in favore della chiesa cattedrale di S. Gerardo</title>
        <respStmt>
          <name>Donatella Gerardi</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <name>Donatella Gerardi</name>
          <resp>transcription by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2025</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition" />
          <bibl type="source-register" />
          <bibl type="primary-source">ASNa, Regia Camera della Sommaria, Diversi, 1a numerazione, Dip. Somm., I, 309, n. 4bis, cc. 71v-74v, n. 23 [S].</bibl>
          <bibl type="tradition" />
          <bibl type="bibliography" />
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>!-Instr</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>Baldassarre Mordente di Potenza vende, al prezzo di tre once di carlini d’argento, a Comino de Bonopari, cantore della cattedrale di Potenza e a Luca de Zoffo, agenti in qualità di procuratori ed economi del capitolo e dei chierici della predetta chiesa, nonché in nome della stessa, un pezzo di terra ‹ovvero un’isca ?›, sito nel tenimento della città di Potenza, in contrada lu Canale, da lui posseduta in seguito a donazione ricevuta dal fratello Cola Mordente; alla transazione prende parte Ioannella Stramba, madre del venditore, iure Romano vivens, la quale ratifica la vendita fatta dal figlio, rinunciando a qualsivoglia diritto sulle terre in questione a lei spettante iure dotium in seguito al matrimonio contratto con il notaio Antonio Mordente. Per i contravventori è fissata una pena pari al doppio del prezzo corrisposto.&gt;Lorem ipsum dolor sit amet</p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="copy" />
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>1434-12-23</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          (c. 71v) In nomine domini dominia nostri Iesu Christi amen. Anno a nativitate ipsius millesimo quatricentesimo tricesimo quarto, regnante serenissima domina domina
          <persName key="Giovanna II d'Angiò" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q236933">Iohanna secunda</persName>
          Dei gratia
          <placeName key="Ungheria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q28">Ungarie</placeName>
          ,
          <placeName key="Gerusalemme" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1218">Hierusalem</placeName>
          ,
          <placeName key="Sicilia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          ,
          <placeName key="Dalmazia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q528042">Dalmatie</placeName>
          ,
          <placeName key="Croazia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q224">Croatie</placeName>
          ,
          <placeName key="Rama">Rame</placeName>
          ,
          <placeName key="Serbia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q403">Servie</placeName>
          ,
          <placeName key="Galizia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3908">Galitie</placeName>
          ,
          <placeName key="Volinia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q7530">Lodomerie</placeName>
          ,
          <placeName key="Moldavia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q18366588">Comanie</placeName>
          ,
          <placeName key="Bulgaria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q219">Bulgarieque</placeName>
          regina,
          <placeName key="Provenza, contea" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2991382">Provincie</placeName>
          ,
          <placeName key="Forcalquier" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q104431">Forcalquerii</placeName>
          ac
          <placeName key="Piemonte" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q1216">Pedimontis</placeName>
          comitissa, regnorum vero eius anno vicesimo feliciter amen
          <ref target="#N7a2rp8rer" type="integer" />
          , die vicesimo tertio mensis decembris, tertie decime indittionis, apud civitatem
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          .
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="N7a2rp8rer" type="integer">Il computo dell’era regni è per anno incipiente allungato</note>
        </span>
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          Nos
          <persName key="Francesco de Stampis, notaio, giudice ai contratti per tutto il regno di Sicilia">notarius Franciscus de Stampis</persName>
          per totum
          <placeName key="Regno di Sicilia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q188586">regnum Sicilie</placeName>
          reginalis ad contrattus iudex,
          <persName key="Tommaso Strambo, pubblico notaio regio per le province di Principato Citra e Ultra, Basilicata e Capitanata">Thomasius Strambus</persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          publicus ubilibet per provincias
          <placeName key="Principato citra" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q15141466">Principatus citra</placeName>
          et
          <placeName key="Principato ultra" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q3403566">ultra serras Montorii</placeName>
          ,
          <placeName key="Capitanata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q384852">Capitinate</placeName>
          et
          <placeName key="Basilicata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/ Q1452">Basilicate</placeName>
          regia authoritate notarius et testes subscripti ad hoc specialiter vocati et rogati, presenti scripto puplico instrumento fatemur atque testamur quod in nostri presentia constitutus donnus
          <persName key="Baldassarre Mordente (lo stesso che in seguito arciprete di S. Gerardo?)">
            Baldassar Mordente de
            <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          </persName>
          , consentiens prius in nos predittos iudicem cum sciret et notarium ‹sic› ex certa eius scientia ipsos suos iudicem et notarium in hac parte non esse, iurisdittionem eorum voluntarie prorogando, non vi, dolo, metu duttus nec aliquibus suasionibus circumventus, sed sicut sibi utile et expediens visum fuit pro suis, ut dixit, utilitatibus exequendis, vendidit, alienavit et per fustem traddidit et assignavit iure proprio et imperpetuum venerabilibus viris donno
          <persName key="Comino de Bonopari, procuratore del capitolo della cattedrale di Potenza (lo stesso che arciprete della cattedrale di Potenza?)">
            Comino de Torio
            <ref target="#Nc2s1m34y5" type="alpha" />
            Pari
          </persName>
          cantori mayoris ecclesie Potentine et donno
          <persName key="Luca de Zoffo, procuratore del capitolo della cattedrale">Luce de Zoffo</persName>
          , procuratoribus et iconomis capituli et clericorum mayoris ecclesie Potentine, ibidem presentibus, ementibus et recipientibus nomine et pro parte ditte ecclesie et capituli memorati, ut disserunt, et subcessoribus eorum, petium unum cuiusdam terre seu isole
          <ref target="#Ncyh1ol4zi" type="alpha" />
          , situm et positum in tenimento civitatis // (c. 72r)
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentie</placeName>
          , in contrata ubi dicitur
          <placeName key="Canale, località">lu Canal(e)</placeName>
          in
          <placeName key="S. Aniello, vallone">vallone Santi Anelli</placeName>
          , quam terram dixit tenere et possidere rationabiliter et iusto titulo ex donatione sibi fatta per
          <persName key="Cola Mordente">Cholam Mordente</persName>
          fratrem suum, prout apparet per puplicum instrumentum exinde ditte donationis sibi fattum; confinatum ab una parte, suptus, iuxta terram ditti venditoris mediante via puplica qua itur ad terram
          <placeName key="Ruoti" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52654">
            Reti
            <ref target="#N0o0zj5l1f" type="alpha" />
          </placeName>
          ; a superiori parte iuxta terras que fuerunt donni
          <persName key="Robertello de Petra Fixa">Robertelli de Petrafixa</persName>
          mediante via puplica que dicitur la
          <placeName key="Molinari (de li), via">via de li Molinari</placeName>
          , iuxta
          <placeName key="Canale, vallone">vallonum Canal(i)s</placeName>
          ac alios fines. Et dittus venditor predittis emptoribus, nomine et pro parte ditte ecclesie agentis, in corporalem et vacuam possessionem ditte terre coram nobis per fustem induxit ad verum dominium et proprietatem ditte ecclesie ad habendum, tenendum, possidendum, utifruendum, dominandum, vendendum, donandum, permutandum, nec non et quocumque modo voluerint ditti emptores et procuratores nomine et pro parte ditte ecclesie et ipsorum successorum alienandum, cum viis suis et iuribus ab antiquo spettantibus et pertinentibus ad dittam terram intrandi et exeundi quovis modo; pro qua quidem venditione ditte terre dittus venditor coram nobis confessus fuit et contentus se habuisse et manualiter recepisse a dittis emptoribus et procuratoribus ditte ecclesie, pro parte ditte ecclesie, in carlenis argenti sexaginta per unciam et duobus pro tareno quolibet computatis, uncias tres ponderis generalis, totum silicet pretium venditionis ipsius. Promittens dittus venditor per se et suos heredes dittis emptoribus et procuratoribus, nomine et pro parte ditte ecclesie et clericorum eiusdem // (c. 72v) agentibus, stipulantibus, litem, controversiam et questionem aliquam de ditta terra ullo unquam tempore non inferre nec inferenti consentire vel assentire, sed dittam [terr]am tam in proprietate quam tenuta eisdem emptoribus procuratoribus, nomine et pro parte ditte ecclesie, ab omni humano collegio ‹sic› et persona quacumque legitime defendere, guarentire, disbrigare et de evittione teneri et dittam venditionem et omnia et singula supraditta et infrascritta firmam et firma ac ratam et rata habere et tenere et in nullo contrafacere, dicere vel venire, per se et suos heredes aut aliquos quovis modo, in iudicio vel extra, de iure vel de fatto, aliqua occasione, modo, ingenio seu trattatu, sub pena dupli pretii supraditti, medietate ipsius pene curie apostolice seu curie donni episcopi Potentini ubi exinde fatta fuerit reclamatio seu querela, et altera medietate dittis emptoribus et procuratoribus ditte ecclesie seu alteri pro parte ditti capituli et ecclesie persolvenda, totiens, quotiens fuerit quomodolibet contrafattum, me preditto notario tamquam persona puplica pro parte ditte  curie et dittis emptoribus et procuratoribus pro parte et nomine ditte ecclesie et clericorum et venditorum
          <ref target="#Ndhd3pd0me" type="alpha" />
          prefato sollempniter stipulantibus penam ipsam; qua conmissa vel non conmissa, exatta vel non exatta, soluta vel non soluta seu gratiose remissa, presens nichilominus instrumentum cum contentis in eo et omnibus que in se continent in suo semper robore et efficacia perseveret, cum refettione omnium dannorum interesse et expensarum litis et extra que fierent propterea quoquomodo, de quibus stari et credi debeat assertioni cum iuramento dittorum emptorum et procuratorum seu (c. 73r) alicuius ex dittis clericis procuratoribus ecclesie anteditte, nulla alia probatione quesita. Et renuntiavit dittus venditor super hiis voluntarie et expresse pro cautela ditte ecclesie exceptioni doli mali, vis, metus et infattum, presentis non sic celebrati contrattus, exceptioni deceptionis et fraudis reique preditto modo non geste vel aliter habite quam superius continetur et est expressum, exceptioni ditte non numerate pecunie, non habite et non recepte et non solute ac non boni argenti, legi rescissione ‹sic› qua decepte ‹sic› ultra dimidiam iusti pretii subvenire ‹sic› et omnibus aliis axiliis et beneficiis omnium iurium atque legum, iure canonico et civile et specialiter iuri dicenti generalem renuntiationem non valere et iuri per quod cavetur quod ditto iuri renuntiari non pot(est), quibus et propter que ditta venditio et confessio et scripti huius tenor possent in aliquo minui vel infringi. Pro quibus omnibus et singulis attendentis et inviolabiliter observandis et quod preditta omnia vera sunt, dittus donnus
          <persName key="Baldassarre Mordente (lo stesso che in seguito arciprete di S. Gerardo?)">Baldasar</persName>
          venditor coram nobis corporale tatta ad santa Dei evangelia prestitit iuramentum; prefata
          <ref target="#Nslk3kfgfl" type="alpha" />
          <persName key="Giovannella Strambo">Ioannella Stramba</persName>
          mulier de
          <placeName key="Potenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentia</placeName>
          , mater ditti donni
          <persName key="Baldassarre Mordente (lo stesso che in seguito arciprete di S. Gerardo?)">Baldassaris</persName>
          venditoris, mero iure Romano vivens sicut ceteri homines et mulieres de ditta civitate ab antiquo vixerunt et vivunt, dittam venditionem ditte terre sicut fattam per eundem donnum
          <persName key="Baldassarre Mordente (lo stesso che in seguito arciprete di S. Gerardo?)">Baldassarum</persName>
          filium suum dittis procuratoribus capituli et clericorum
          <placeName key="S. Gerardo di Potenza, chiesa cattedrale" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2942757">ecclesie Santi Gerardi</placeName>
          , ratificavit et acceptavit et renuntiavit omnibus iuribus competentibus et spettantibus sibi iure dotum
          <ref target="#Nro7vnwqby" type="alpha" />
          traditarum quondam
          <persName key="Antonio Mordente, notaio">notario Antonio Mordente</persName>
          olim viro suo, tempore celebrati sponsilitii ‹sic› vel quocumque modo habere et pretendere possit // (c. 73v) in et super ditta terra vendita, traddita et assignata; et proinde se et suos heredes obligavit ad penam stipulatam ut supra et solvendam si contra premissa vel aliquod tentare presumpserit, quam habere venditionem ratam et firmam et non contraveniendo nec attendendum quoquomodo ad santa Dei evangelia coram nobis corporaliter prestitit iuramentum. Unde ad futuram rei memoriam et ditti venditoris preces et predittorum emptorum procuratorum, nomine et pro parte ditte ecclesie et clericorum eiusdem, cautelam, fattum est exinde presens puplicum instrumentum, per manus mei preditti notarii signo meo solito signatum, mei qui supra iudicis ac nostrum predittorum subscriptorum testium subscriptionibus roboratum.
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Nc2s1m34y5" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S qui, in docc. coevi</hi>
            Bono
          </note>
          <note xml:id="Ncyh1ol4zi" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S probabilmente per</hi>
            iscle
          </note>
          <note xml:id="N0o0zj5l1f" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            Roti
          </note>
          <note xml:id="Ndhd3pd0me" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            a venditore
          </note>
          <note xml:id="Nslk3kfgfl" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            preterea
          </note>
          <note xml:id="Nro7vnwqby" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            dotium
          </note>
        </span>
      </div>
      <div type="escatocollo">
        <p>
          Quod scripsi ego predittus
          <persName key="Tommaso Strambo, pubblico notaio regio per le province di Principato Citra e Ultra, Basilicata e Capitanata">Thomasius</persName>
          puplicus ut supra notarius qui premissis omnibus rogatus et vocatus interfui ipsumque meo consueto signo signavi. (SN) 
  Ego qui supra
          <persName key="Francesco de Stampis, notaio, giudice ai contratti per tutto il regno di Sicilia">notarius Franciscus de Stampis</persName>
          ad contrattus iudex 
  Ego
          <persName key="Giacomo de Aliduca">
            Iacobus deli Ducal(i)
            <ref target="#Njm45gan9h" type="alpha" />
          </persName>
          testis sum 
  Ego
          <persName key="Gaspare de Aprutio">
            Gaspar de Stipaucio
            <ref target="#N1j5j9v3bn" type="alpha" />
          </persName>
          testis sum 
  Ego
          <persName key="Giacomo de Bono Ioanne">Iacobus de Bono Ioanne</persName>
          testis sum 
  Ego
          <persName key="Nicola Mordente de Laurino, magister">magister Nicolaus Mordente</persName>
          de
          <placeName key="Laurino" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q80999">Laurino</placeName>
          testis sum
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Njm45gan9h" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            Aliduca,
            <hi rend="italic">corretto dalla nota testium</hi>
          </note>
          <note xml:id="N1j5j9v3bn" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così S per</hi>
            Aprutio,
            <hi rend="italic">corretto da docc. coevi</hi>
          </note>
        </span>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>