<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Instrumentum assignationis dotium da parte di Bartolomeo Scontrino de Ferraria, abitante in Potenza, a favore di Margherita, moglie di Giovanni de Padula</title>
        <respStmt>
          <name>Giuseppe Russo</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <name>Giuseppe Russo</name>
          <resp>transcription by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2025</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition" />
          <bibl type="source-register" />
          <bibl type="primary-source">BSNSP, Diplomatico, pergamene fondo Fusco 25, Potenza, segn. 10-BB-I-51 [A].</bibl>
          <bibl type="tradition" />
          <bibl type="bibliography">FORTUNATO, Badie, feudi e baroni della valle di Vitalba, vol. III, Cartulario e Codice Potentino, pp. 352-353 (regesto)</bibl>
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>BSNSP, Diplomatico, pergamene fondo Fusco (25, Potenza)</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>
                Bartolomeo Scontrino
                <hi rend="italic">de Ferraria</hi>
                , abitante in Potenza, avendo tenuto in casa sua come figlia spirituale Margherita, moglie di Giovanni
                <hi rend="italic">de Padula</hi>
                , suo mundualdo, presso la quale aveva prestato servigi e lavori di casa allo stesso Bartolomeo e a sua moglie, promettendole che al tempo del suo matrimonio le avrebbero assegnato una dote, come si riscontra anche in un contratto rogato dal notaio Galieno
                <hi rend="italic">de Lauro</hi>
                . Contratto il matrimonio, però, Bartolomeo non aveva dato a Giovanni la dote promessa alla moglie con il pretesto che Margherita, come stabilito nel momento in cui l’aveva presa come figlia spirituale, avrebbe dovuto servirlo per tre anni completi. Andati in giudizio dinanzi a Giovan Nicola
                <hi rend="italic">de Inganulo</hi>
                , giudice delegato dal conte di Potenza, le parti litiganti si accordano tra loro, stabilendo che Bartolomeo assegni a Margherita e Giovanni la somma di tre once e un letto completo di materasso, lenzuola e coperta, consegnando la somma di un’oncia e il letto completo entro il prossimo mese di settembre e le rimanenti due once entro due anni a partire da settembre, versando un’oncia all’anno.
              </p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="original">
              <p>Pergamena (mm 220x650) in buono stato di conservazione. Sono presenti macchie scure lasciate dall’umidità sparse sulla parte superiore della membrana.</p>
            </objectDesc>
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>1487 luglio 21</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          † In nomine domini nostri Iesu Cristi, amen. Anno a nativitate ipsius millesimo quadricentesimo optuagesimo septimo, regnante illustrissimo et serenissimo domino domino nostro domino
          <persName key="Ferdinando I di Napoli" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q437838">Ferdinando</persName>
          , Dei gratia
          <placeName key="Sicilia" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          ,
          <placeName key="Gerusalemme" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1218">Ierusalem</placeName>
          et
          <placeName key="Ungheria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q28">Hungarie</placeName>
          rege, regni vero eius huius
          <placeName key="Sicilia" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          anno tricesimo secundo, feliciter, amen, mense iulii, die vicesimoprimo eiusdem anni, quinte indictionis, apud civitatem
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencie</placeName>
          .
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          Nos
          <persName key="Giuliano di Petruccio de Labella, giudice">Iulianus Petrucii de Labella</persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencia</placeName>
          ad contractus per totum regnum
          <placeName key="Sicilia" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          regia auctoritate iudex,
          <persName key="Berardino Centumani, notaio">Berardinus de Centum Manibus</persName>
          puplicus ubilibet per totum iddem
          <ref target="#N5f07ohwl8" type="alpha" />
          regnum
          <placeName key="Sicilia" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          regia auctoritate notarius, notarius
          <persName key="Sollenne de Cannillo, notaio">Sollempnus de Cannillo</persName>
          ,
          <persName key="Giulio di Pignola">Iulius de Vineola</persName>
          ,
          <persName key="Silvestro de Nole">Silvester de Nole</persName>
          ,
          <persName key="Orlando de Clappo">Orlandus de Clappo</persName>
          et
          <persName key="Giovanni de Sansa">Iohannes de Sansa</persName>
          testes licterati de
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencia</placeName>
          et aliunde ad hoc specialiter vocati, habiti et rogati presenti scripto puplico instrumento fatemur, notumfacimus et testamur, quod pretitulato die in nostri quorum supra presentia personaliter constitutis
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeo Scontrino de Ferraria</persName>
          , cive et habitatore dicte civitatis
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencie</placeName>
          , agente ad infrascripta omnia pro se, heredibus et successoribus suis ex parte una, et
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margarita</persName>
          , uxore
          <persName key="Giovanni di Padula">Ioannis de Padula</persName>
          , stante cum auctoritate dicti
          <persName key="Giovanni di Padula">Ioannis</persName>
          , eius viri et legitimi mundualdi, presentis et auctoritatem et consensum pariter et assensum prestantis, agente dicta
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margarita</persName>
          ad infrascripta omnia pro se, heredibus et successoribus suis ex parte altera. Predicte ambe partes asseruerunt coram nobis quod temporibus preteritis dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          tenuit in filiam spiritualem in domo sua ipsam
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margaritam</persName>
          que eidem
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeo</persName>
          et eius uxori et operibus domus ipsorum serviebat tamquam filia spiritualis propter quod dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          ipsam Margaritam maritavit et dedit eidem in virum dictum
          <persName key="Giovanni di Padula">Ioannem de Padula</persName>
          , cuius matrimonii contemplatione dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          promisit eisdem coniugibus nonnullas res dotales et pecuniarum quantitates, prout apparere dixit per contractum factum manu notarii
          <persName key="Galieno de Lauro, notaio">Galieni de Lauro</persName>
          , et quia dictus
          <persName key="Giovanni di Padula">Ioannes de Padula</persName>
          desponsaverat ipsam
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margaritam</persName>
          in faciem ecclesie cum benedicione sacerdotali secundum ordinacionem Romane ecclesie, petiebat a dicto
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeo</persName>
          satisfieri de dotibus promissis quia non licebat substinere onera matrimonii dotibus non receptis. Et dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          asserebat non teneri ad assignandum dotes dictis coniugibus opponendo ipsam
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margaritam</persName>
          debere servire eidem
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeo</persName>
          annis tribus completis, prout convenerunt tempore quo ipsam recepit in filiam spiritualem, propter quod erant tracti ad iudicium coram
          <persName key="Giovan Nicola de Inganulo, giudice">Ioanne Nicolao de Inganulo</persName>
          , iudice specialiter delegato per excellentem dominum comitem
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencie</placeName>
          , coram quo litigantes fatigabantur sumptibus et expensis. Quibus partes ipse volentes parcere ac amicabiliter vivere tamquam de patre in filiam ac comunium amicorum interveniente tractatu, ad infrascriptam conventionem, transsactionema et concordiam devenerunt, videlicet quod dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          teneatur et debeat de dictis dotibus promissis dictis coniugibus dare et assignare uncias tres de carlenis argenti et lectum unum fornitum, videlicet cum uno mataratio pleno capitiis, uno chyummatio
          <ref target="#Nym2apqtby" type="alpha" />
          , pari uno de linteaminibus et una cultra, quas uncias tres et lectum fornitum, ut supra, dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          dare teneatur dictis coniugibus in hiis terminis, videlicet hinc et per totum mensem septembris proximo futurum proximi futuri anni sexte indictionis, unciam unam de carlenis et dictum lectum fornitum, et dictas reliquas uncias duas infra alios duos annos completos numerando a dicto mense septembris dicte sexte indictionis, videlicet omni anno unciam unam. Volentes partes ipse expresse dictum contractum factum manu notarii
          <persName key="Galieno de Lauro, notaio">Galieni</persName>
          predicti per presentem instrumentum cassum, irritum et annullatum esse, ita quod nullam fidem faciat de cetero in iudicio nec extra. Quietantes, liberantes et absolventes partes ipse una alteram et altera alteram vicissim et econtrario per Aquilanam stipulationem precedentem et acceptilationem inde sequtam de omnibus rebus forte debendis ad invicem et servimentis et specialiter quod dicta
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margarita</persName>
          non possit amplius petere de dotibus preter suprascripta et in terminis suprascriptis et similiter dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          non possit petere certa bona que dederat ipsis coniugibus nec illa excomputare possit in dictis unciis tribus et lecto fornito quia sic est inter partes specialiter conventum. Promictentes et obligantes se ambe partes per se et eorum hederes et successores, dictus
          <persName key="Bartolomeo Scontrino de Ferraria">Bartholomeus</persName>
          conventionem, transsactionem
          <ref target="#Nqdxfwnor2" type="alpha" />
          et concordiam ac omnia super et infrascripta ratas, gratas et firmas ac rata, grata et firma habere, tenere, adimplere et in nullo contrafacere vel venire aliqua ratione, causa vel ingenio de iure vel de facto, et litem vel controversiam una alteri non inferre nec inferenti consentire sub ypotheca et obligatione omnium bonorum eorum mobilium et stabilium, presentium et futurorum contraque non facere vel venire ad penam et sub pena dupli pecunie et bonorum suprascriptorum, medietatem videlicet ipsius pene si eam commicti contingat curie regie vel alteri curie competenti coram qua forte ex hoc fuerit reclamatum, et reliquam ipsius pene medietatem parti servanti et servare volenti premissa applicandum cum integra refectione, restitutione et emenda omnium damnorum, expensarum et interesse, me quoque dicto notario tamquam persona puplica nomine et pro parte ipsius curie et omnium et singulorum quorum vel cuius inde interest, intererit et poterit interesse dictisque presentibus pro ipsis et eorum heredibus et successoribus penam et obligationem ipsas sollempniter et legitime stipulantibus, que pena totiens commictatur et exigatur realiter et cum effectu quotiens contra premissa vel premissorum aliquod fuerit contraventum aut contraveniri temptatum. Quibus quidem pena dampnis, expensis et interesse solutis vel non solutis, in totum vel in partem aut gratiose remissis, presens nihilominus instrumentum cum eadem adiectione pene et omnibus in eo contemptis semper in suo robore firmitatis perseveret. Et ad maiorem cautelam firmitatemque ipsarum partium dicte ambe partes manibus tactis scripturis in manibus mey prefati notarii ad sancta Dey evangelia fecerunt et prestiterunt debitum iuramentum servare et adimplere omnia et singula supra et infrascripta et contra ipsa vel ipsorum aliquod nullatenus veniendum, super quibus omnibus et singulis dicte partes una alteri et altera alteri vicissim et econtrario renunciaverunt exceptionibus doli mali, vis, metus, fraudis et in factum, generalis et specialis erroris, exceptioni non sic celebrati contractus, rey predicto modo non geste vel aliter geste quam scripte, exceptioni dicte conventionis non facte nec realiter subsequte, beneficio restitutionis in integrum si locum haberet, legi qua confexis infra biennium subvenitur, iuri per quod deceptis ultra dimidiam subvenitur, iuri prohibenti penam in contractibus adhiberi et adhibitam exigi prohibet et commicti et generaliter et specialiter omni alii iuri et legum auxilio tam canonici quam civilis, iuri scripto et non scripto, promulgato et promulgando, cuilibet consuetudini et rescripto impetrato vel de novo impetrando, per quod seu que aliqua ipsarum partium uti seu iuvare se posset et a premissorum observantia aliquatenus se tueri ad infringendum premissa vel aliquod premissorum et specialiter iuri prohibenti generalem renunciationem fieri et factam non valere. Certiorate prius ambe partes, ut dixerunt, de iuribus, legibus et exceptionibus ipsis et eorum effectibus antequam renunciarent eisdem et voluerunt quod presens instrumentum cum omnibus in eo contemptis in iudicio productum vel non productum possit et valeat de defectu alicuius sollempnitatis obmisse per me prefatum notarium corrigi, emendari atque suppleri ad consilium sapientis veritatis tamen substantia in aliquo non mutata.
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="N5f07ohwl8" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così A</hi>
            .
          </note>
          <note xml:id="Nym2apqtby" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così A</hi>
            .
          </note>
          <note xml:id="Nqdxfwnor2" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così A</hi>
            .
          </note>
        </span>
      </div>
      <div type="escatocollo">
        <p>
          Unde ad futuram rey memoriam et tam omnium quorum vel cuius inde interest, intererit et poterit interesse certitudinem atque fidem quam dicte
          <persName key="Margherita, moglie di Giovanni di Padula">Margarite</persName>
          et eius heredum cautelam de premissis omnibus presens puplicum instrumentum exinde factum est scriptum quidem per manus mey
          <persName key="Berardino Centumani, notaio">Berardini</persName>
          regia qui supra regia
          <ref target="#N8r367vq9a" type="alpha" />
          auctoritate notarii, signo meo solito signatum mey qui supra iudicis ac nostrum prefatorum testium licteratorum signis et subscriptionibus propriis roboratum. (SN) Notarius Berardinus       
  † Ego
          <persName key="Freda de Palermo, giudcie">Freda de Palermo</persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencia</placeName>
          regius ad contractus iudex non quod fatear me intervenisse pro iudice in primis gestis et tempore celebrationis dicti instrumenti, sed subrogatus a partibus quarum interest intervenisse, me loco et vice condam
          <persName key="Giuliano di Petruccio de Labella, giudice">Iuliani de Labella</persName>
          , qui in primis gestis et tempore puplicationis dicti instrumenti pro iudice intervenit, auctoritate siquidem et potestate michi tradita per regiam magestatem de subscribendo et subsignando me in omnibus et singulis instrumentis iudicum mortuorum et in antea decidentium, supradicta fateor et propria manu me subscripsi et signo meo solito signavi. (S) FREda
          <ref target="#N67wd6vm1w" type="alpha" />
          † Ego
          <persName key="Orlando de Clappo">Orlandus de Clapis</persName>
          testi sum.
  † Ego
          <persName key="Silvestro de Nole">Silvester de Nole</persName>
          de
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potencia</placeName>
          testor.
  † Ego notarius
          <persName key="Giulio di Pignola, notaio">Iulius Viniolensis</persName>
          ,
          <placeName key="Potenza" ref=" https://www.wikidata.org/wiki/Q3543">Potentinus</placeName>
          , testis interfui.
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="N8r367vq9a" type="alpha">
            <hi rend="italic">Così A, con ripetizione della parola</hi>
            regia
            <hi rend="italic">già scritta anticipatamente</hi>
            .
          </note>
          <note xml:id="N67wd6vm1w" type="alpha">
            <hi rend="italic">Le lettere</hi>
            FRE
            <hi rend="italic">sono in nesso</hi>
            .
          </note>
        </span>
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>