<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Doc. 12 (Scriptum est Hugoni de Brahamunt militi familiari e fideli etc. de fide prudentia...)</title>
        <respStmt>
          <name>Martina Pavoni</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <name>Martina Pavoni</name>
          <resp>transcription by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2026</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition">Giustino Fortunato. Il castello di Lagopesole, Trani: Vecchi, 1902, pp. 172-173</bibl>
          <bibl type="primary-source" />
          <bibl type="source">Archivio di Stato in Napoli. Reg. Ang. 1278 D, n. 82, fol. 169</bibl>
          <bibl type="tradition" />
          <bibl type="bibliography" />
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>Fort. 12</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>
                Il milite
                <persName key="Ugone de Bramont">Ugone de Bramont</persName>
                è fatto maestro di tutte le regie difese, 
col mandato d’inquirere e di riferire su la condizione e i confini di esse. 
Si dà l’elenco delle difese, e per la
                <placeName key="Basilicata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1452">Basilicata</placeName>
                son nominate
                <placeName key="Lagopesole" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1131792">Lagopesole</placeName>
                ,
                <placeName key="San Gervasio" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52628">San Gervasio</placeName>
                ,
                <placeName key="Pietragalla" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52635">Pietragalla</placeName>
                e
                <placeName key="Gualdo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q73884">Gualdo</placeName>
                di Vitalba. Si trascrivono gli statuti 
relativi alle regie difese e foreste.
              </p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="letter" />
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>1278-02-06</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          Scriptum est
          <persName key="Ugone de Bramont">Hugoni de Brahamunt</persName>
          militi familiari e fideli etc.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          De fide prudentia 
et legalitate tua confisi te Magistrum omnium defensarum seu forestarum nostrarum 
Principatus
          <placeName key="Terra di Lavoro" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q25409697">Terre Laboris</placeName>
          <placeName key="Abruzzo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1284">Aprutii</placeName>
          <placeName key="Capitanata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q384852">Capitinate</placeName>
          et
          <placeName key="Basilicata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1452">Basilicate</placeName>
          usque ad beneplacitum nostrum, 
amotis ab officio ipso
          <persName ref="Roberto de Alterchia">Roberto de Alterchia</persName>
          et
          <persName ref="Roberto de Bosco Gileti">Roberto de Bosco Gileti</persName>
          Militibus familiaribus 
et fidelibus nostris duximus statuendum, fidelitati tue mandantes firmiter et expresse quatenus 
ad loca quelibet, in quibus infrascripte foreste seu defense consistunt, te personaliter conferens, 
omnes et singulas defensas seu forestas ipsas eas videlicet, que per forestarios nostros pro parte 
nostre Curie procurantur, facias diligenter et fideliter custodire per custodes ad ipsarum 
custodiam deputatos. De aliis vero, que per barones vel quoscumque alios detinentur, inquiras 
prout inferius denotatur. Cautum tamen esse te volumus quod custodes ipsi ad custodiam 
defensarum seu forestarum ipsarum ydonei et sufficientes existant. Quo si forte ipsorum 
aliqui insufficientes et minus ydonei fuerint, nomina et cognomina ipsorum et unde sunt 
ac in quarum defensarum seu forestarum Custodia deputati sint, nec non et quare sunt 
insufficientes, Celsitudini nostre sine mora et difficultate qualibet statim et distincte 
per tuas licteras debeas intimare, de substitutione aliorum magistrorum ydoneorum et 
sufficientium consilium debitum et oportunum remedium apponatur, de quo habebis celeriter 
sub sigillo pendenti nostre Celsitudinis licteras responsales. Ita quod Magistratus tui 
tempore non vastentur, set in statu debito salubriter conserventur, speratamque commodum 
ex ipsarum proventibus cum indempnitate tamen et salubritate earum, iuxta statutum nostre 
Curie tuo studio et diligentia consequamur. Quorum Custodum numerum datum velud sufficientem, 
dudum
          <persName key="Galeramus de Yriaco">Galeramo de Yriaco</persName>
          Regni
          <placeName key="Sicilia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1460">Sicilie</placeName>
          senescallo dilecto militi consiliario familiari et fideli 
nostro per predictum
          <persName key="Robertus de Altricxia">Robertum de Altricxia</persName>
          et
          <persName ref="Robertus de Bosco Gileti">Robertum de Bosco Giletti</persName>
          precessores tuos quem 
tibi scribimus inferius denotatum, nec non modum et quantitatem ipsorum custodum diligenter
advertas, et si numerum ipsum superfluum forte videris expenseque ipse non fuerint moderate, 
provisione super hiis habita diligenti pro locorum et temporis qualitate superfluitatem ipsam 
ut expensis inutilibus non gravemur, Celsitudini nostre per tuas licteras debeas intimare et 
recipias similiter sub sigillo nostro pendenti nostras licteras responsales, nomina et cognomina 
singulorum Custodum in defensis et forestis ipsis singulis statutorum et quantitatem expensarum 
ipsarum excellentie nostre distincte et particulariter intimare procures, per licteras tuas et 
quaternum unum sub sigillo tuo hec omnia plenarie continentem. Et actente caveas et sub sacramento 
tuo tibi iniungimus ut tam licteras quam quaternum predictum, quam etiam nomina illorum forestariorum, 
qui male se gesserint, sicut tibi superius est distinctum, infra mensem unum numerandum a die quo hec 
omnia supradicta ad notitiam tuam pervenerint, nobis destinare procures. Insuper quia aliqui barones et 
alii forte tenent aliquas alias de defensis seu forestis nostris, pretendentes quod defense seu foreste 
ipse sunt de pertinenti is terrarum eis a nostra excellentia concessarum, volumus et mandamus quod diligenter 
inquiras, si barones ipsi ratione pertinentiarum ipsarum occupaverunt in parte vel in totum aliquas defensarum 
seu forestarum ipsarum, que non sint de pertinentiis dictarum terrarum, aut si forte forestarii nostri manus 
eorum ad illicita extendentes ultra fines et terminos stabilitos, tempore quondam
          <persName key="Fridericus II imperator" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q130221">Friderici</persName>
          Imperatoris, et 
in forestis seu defensis aliquid occuparunt, sive de terris nostri demanii vel baronum ipsorum, et de 
Inquisitione ipsa tres quaternos consimiles fieri facias, quorum unum presentie nostre, alium dicto senescallo 
et tertium Magistris Rationalibus etc. destinabis tamen ad determinationem aliquam ipsius negotii seu 
revocationem aliquam occasione dicte Inquisitionis nullo modo procedas, donec recipias exinde a nostra 
celsitudine similiter sub sigillo nostro pendenti licteras responsales. Ceterum quia fidelium nostrorum 
relatione didicimus, quod defense seu foresto ipse non sunt per earum limites et terminos debitos limitate, 
tibi de cuius industria et fide confidimus, districte sub obtentu grafie nostre mandamus quatenus si predicti 
fines et limites per prodictos precessores tuos terminati et limitati non sunt, tu de finibus et limitibus 
ipsis de tempore videlicet quondam Imperatoris
          <persName key="Fridericus II imperator" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q130221">Friderici</persName>
          , studiose fideliter et diligenter inquiras per ydoneos 
sufficientes et fideles viros rei conscios, per quos de hiis fidelius et melius poteris informari, et inquisitionem 
ipsam in quaternis quatuor consimilibus redigens, quorum uno penes te retento, alium Camere nostre, tertio dicto 
Senescallo et quartum dictis Magistris Rationalibus, destinare procures. Tamen ad determinationem aliquam, nisi 
habita primo responsione nostra sub sigillo nostro pendenti nullo modo procedas, defense autem seu foreste 
predicte cum numero predictorum custodum dato per predictos precessores tuos sunt hec videlicet. In Iustitiariatu
          <placeName key="Terra di Lavoro" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q25409697">Terre Laboris</placeName>
          , 
defensa
          <placeName key="Capua" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q58477">Capue</placeName>
          cum foresterio equite uno et peditibus duobus, defensa
          <placeName key="Teanum" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q58905">Teani</placeName>
          cum foresteriis 
peditibus quatuor, defensa montis sancti de
          <placeName key="Suessa" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q58898">Suessa</placeName>
          cum foresterio pedite, 
defensa
          <placeName key="Yscla">Yscle</placeName>
          cum foresteriis peditibus 
duobus. Defensa
          <placeName key="Gualdo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q73884">Gualdi</placeName>
          <placeName key="Napoli" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q2634">Neapolis</placeName>
          et
          <placeName key="Aversa" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q19279">Averse</placeName>
          cum foresteriis equitibus sex et peditibus sex, defensa Trium Montium 
de
          <placeName>Archis</placeName>
          cum uno foresterio equite et peditibus duobus, et subscripte defense seu foreste alie, quarum custodum 
numerum non distinxerunt precessores tui predicti, videlicet defensa
          <placeName>Sore</placeName>
          , defensa fundorum silva ducente et 
defensa cagatie. Item in Iustitiariatu principatus et terre beneventane defensa More cum uno foresterio Equite et 
subscripte defense seu foreste alie, quarum custodum numerum non dederunt precessores tui predicti, videlicet defensa 
de lacubante. Item in
          <placeName key="Basilicata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1452">Basilicata</placeName>
          defensa
          <placeName key="Lagopesole" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1131792">Lacuspensilis</placeName>
          cum quatuor foresteriis equitibus et quatuor peditibus una cum 
castellano, defensa
          <placeName key="San Gervasio" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52628">sancti Gervasii</placeName>
          cum quatuor foresteriis equitibus et quatuor peditibus una cum castellano, et 
subscripte alie defense de quibus predicti precessores non expresserunt custodes, videlicet 
nemus
          <placeName key="Pietragalla" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52635">Petreguallo</placeName>
          et 
defensa
          <placeName key="Guasto" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q51313">Guasti</placeName>
          in
          <placeName>Bitalba</placeName>
          . Item in
          <placeName key="Capitanata" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q384852">Capitinata</placeName>
          defensa
          <placeName key="Lucera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q51933">Lucerie</placeName>
          sarracenorum cum foresteriis equitibus quatuor, 
defensa salparum cum uno foresterio equite, defensa orte et dordone cum tribus foresteriis equitibus, et subscripte 
alie defense, de quibus precessores tui non expresserunt custodes videlicet, defensa Guardiole et defensa bivini, 
nichilominus si scire poteris quod alie defense nostre sint quam que superius sunt destincte, que defense sint et 
quibus locis ct quibus limitibus limitantur, et quis fecit defensas ipsas si Imperator quondam
          <persName key="Federico II di Svevia, imperatore" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q130221">Fridericus</persName>
          vel eius 
nati aut aliqui Comites seu barones fecerint defensas ipsas, Celsitudini nostre predictis senescallo et predictis 
Magistris Rationalibus significare procures. Et quia nolumus te in dicto servitio expensis propriis laborare placet 
nobis ut donec in servitio ipso eris, retineas et habeas pro expensis tuis de pecunia proventuum predictarum 
defensarum et forestarum, que erit per manus tuas. Mense quolibet uncias auri Quntuor ponderis generalis et pro 
scribendis rationibus et quaternis pro servitiis et negotiis nostris dicti ufficii tui Notarium unum latinum 
sufficientem ydoneum et fidelem tecum retinere et habero procures, cui expensas ad rationem de tareno auri uno 
dicti ponderis per diem de predicta pecunia debeas exhibere, donec tecum in servitio ipso erit et Apodixam ydoneam 
de hiis que dederis recipias ab eodem, forma vero statuti et capitula sunt hec videlicet, quod defensas et forestas 
ipsas diligenter et fideliter facias custodiri et quod puplico inhibeas et facias inhiberi. Quod nullus in defensis 
et forestis ipsis venari aut versari ad fortiam vel ingenium absque licentia nostra quoquomodo presumat. Item quod 
nullus audeat incidere vel incidi facere in defensis et forestis ipsis sine licentia Curie ligna vel lignamina 
viridia sive sicca. Item quod nullus audeat immittere in forestis et defensis ipsis animalia domita et indomita cum 
Campanis vel sine Campanis sine licentia Curie pro sumendis pascuis vel glandibus seu qualibet alia occasione, et 
si intercipi contigerit homines et animalia ipsa in forestis et defensis eisdem contra prohibitionem eandem exigatur 
pro eis nomine pene pro qualibet vice quantitas pecunie infrascripte videlicet, pro quolibet bove vel vacca tarenus 
auri unus, pro quolibet equo vel Iumento tareni auri duo, pro quolibet asino voi asipn. tareni auri duo, pro qualibet 
ove vel capra grana anri duo, pro quolibet porco vel scrofa grana auri quatuor, pro quolibet bubalo vel bubala tarenus 
auri unus, pro quolibet animali quod intercipietur in defensa cum Campana Tareni auri septem et medius, pro quolibet 
homine vel muliere qui intercipietur in defensa ad colligendum glandes, tareni auri duo. Item quando aliquis intercipietur 
in defensa venando capiatur et puniatur pro arbitro Curie, et si capi non poterit significetur Curie per te nomen et 
cognomen ipsius. Item pro quolibet homine qui intercipietur in defensa incidendo ligna viridia, tareni auri septem et medius, 
et si ligna sicca fuerint tareni auri tres et grana quindecim. In affidandis vero animalibus circa defensam non servatur certa 
forma set sicut potes melius componere et concordare cum patronis volentibus affidari, iuxta qualitatem et quantitatem animalium 
affidandorum pro curie melioratione componas. Item inhibeas expresse et facias puplice iniberi quod nullus cuiuscuraque 
conditionis existat tribus mensibus anni, videlicet mense Aprilis, Madii et Iunii extra defensas et forestas predictas etiam 
venari presumat ad capriolos cervallos et daynellos quandocumque vero aliquis invenietur ipso tempore contra prohibitionem 
eandem venando si baro fuerit vel miles qualibet vice solvat Curie pro pena uncias auri XXIIII, si Burgensis uncias auri 
sedecim, si villanus uncias auri octo, et si non poterit eas solvere arrestetur et detineatur in carcere per annum unum, 
et si infra predictum trimestre tempus aliquis inveniatur vendere pelles caprioli celvalli et daynelli solvat Curie pro 
pena unciam auri unam, nisi ostenderit venditorem a quo pellem ipsam emerit, tunc enim ille qui sibi vendiderit pellem 
ipsam predictam unciam auri urlam solvere Curie teneatur et emptor liberabitur a pena predicta. Et licet foreste seu defense 
alique de predicto Iustitiariatu
          <placeName key="Abruzzo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1284">Aprutii</placeName>
          in presentibus licteris minime distinguantur nec contineantur ibidem. Volumus et 
mandamus quatenus, si scire poteris quod alique defense seu foreste fuerint in aliquibus terris et locis Iustitiariatus 
predicti tempore quondam Friderici Imperatoris vel natorum eius, et quibus fuerunt limitibus limitate, et quis fecit defensas 
easdem, Celsitudini nostre dictis Magistris Rationalibus et Senescallo per licteras tuas studeas intimare, ut eas faciamus 
in Registris nostre Curie annotari.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="escatocollo">
        <p>
          Datum apud
          <placeName key="Belvedere">Bellumvidere</placeName>
          die VI februarii VI ind.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>