<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Ventura, vedova di Niccolò Montebaldo rinuncia alle somme di denaro e ai beni che a lei doveva dare Ruggero Ruffo.</title>
        <respStmt>
          <name>Antonio Macchione</name>
          <resp>transcription by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2025</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition">A. Macchione, Poteri locali nella Calabria angioina. I Ruffo di Sinopoli (1250-1350), Bari 2017, pp. 125-127, doc. L.</bibl>
          <bibl type="source-register">ASNa, Ruffo-Scilla, Cartulario 1, cc. 68v-69v.</bibl>
          <bibl type="primary-source">ASNa, Ruffo-Scilla, Cartulario 1, cc. 68v-69v.</bibl>
          <bibl type="tradition">ASNa, Ruffo-Scilla, Cartulario 1, cc. 68v-69v.</bibl>
          <bibl type="bibliography">A. Macchione Poteri locali nella Calabria angioina. I Ruffo di Sinopoli (1250-1350), Bari 2017, p. LXIII.</bibl>
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>Cartulario_069</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>
                <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
                , vedova di
                <persName key="Niccolò Montebaldo">Niccolò Montebaldo</persName>
                da
                <placeName key="Nicotera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q54724">Nicotera</placeName>
                , abitante di
                <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Reggio Calabria</placeName>
                , rinuncia alle some ed ai beni che gli sono dovuti, annualmente, da
                <persName key="Ruggero Ruffo">Ruggero Ruffo</persName>
                , sui beni che la stessa gli aveva trasferito con una donazione inter vivos, siti nel casale di
                <placeName key="Calimera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52118">Calimera</placeName>
                e a
                <placeName key="Nicotera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q54724">Nicotera</placeName>
              </p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="copy">
              <p>Lorem ipsum dolor sit amet</p>
            </objectDesc>
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>1332-02-08</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          In nomine Domini nostri
          <persName key="Gesù Cristo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q302">Iesu Christi</persName>
          amen. Anno eiusdem Dominice Incarnationis millesimo trecentesimo trigesimo primo, die octavo mensis februarii, decime quinte inditionis apud
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegium</placeName>
          . Regnante serenissimo somino nostro rege
          <persName key="Roberto d'Angiò" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q290720">Roberto</persName>
          , Dei gratia illustrissimo
          <placeName key="Gerusalemme" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1218">Ierusalem</placeName>
          , et
          <placeName key="Sicilia, regno" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q188586">Sicilie</placeName>
          rege,
          <placeName key="Ducato di Puglia" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3715874">Ducatus Apulie</placeName>
          , et
          <placeName key="Principato di Capua" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1280122">Principatus Capue</placeName>
          ,
          <placeName key="Provenza" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q101081">Provincie</placeName>
          , et
          <placeName key="Forcalquier" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q104431">Folcalquerii</placeName>
          , ac
          <placeName key="Piemonte" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q1216">Pedemontis</placeName>
          xomite. Regnorum eius anno vigesimo tertio feliciter amen.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          Nos
          <persName key="Leo di Romeo, giudice">Leo de Romeo</persName>
          , iudex civitatis
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegii</placeName>
          ,
          <persName key="Giovanni de Macua, notaio">Ioannes de Mancua</persName>
          de
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegio</placeName>
          , publicus per totum
          <placeName key="Ducato di Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q57444333">Ducatus Calabrie</placeName>
          regia aucthoritatem notarium, et testes subscripti ad hoc vocati specialiter et rogati. Presenti scripto publico notum facimus et testamur, quod pretitulato die domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          mulier, uxor ut asseruit quondam
          <persName key="Nicola de Montebaldo">Nicolai de Maletta</persName>
          de
          <placeName key="Nicotera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q54724">Nicotera</placeName>
          , nunc habitatrix
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegii</placeName>
          , de iure communi romano vivens, consentiens, prius ad hec, ad maiorem cauthelam, in me, predictum iudicem, ut in suum expresse, cum ex certam sua scientia sciret forte me suum iudicem in hac parte non esse, non vi coacta, non dolo, metu, suasione, errore  circumduncta, vel fraude aliqua sed [***]
          <ref target="#Napqsomxs5" type="alpha" />
          , sed de sua bona, grata, spontanea et libera  voluntate, animo obligandi se predicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          presente, et hec petente egregio viro
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio Ruffo de Calabria</persName>
          , habitatore
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegii</placeName>
          , publice sponte confessa est quod licet, idem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerius Ruffus</persName>
          per se et heredes suos, tenetur anno quolibet incessanter, et infra certos terminos dare, tradere, solvere, et prestare, eidem domine
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          in vita sua, tantum in carolenis de argento certam pecunie quantitatem, et certas alias res animalia, vel victualia, pro usu et substentatione vite eiusdem predicte donatricis, nonnullorum bonorum stabilium, certis eorum finibus disignatorum, sitorum, ut asseruerit in casali
          <placeName key="Calimera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q52118">Calimene</placeName>
          , terre
          <placeName key="Nicotera" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q54724">Nicotere</placeName>
          , vel alibi et eorum tenimentis olim eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , suisque heredibus et successoribus faces irrevocabiliter, inter vivos, per dictam dominam
          <persName key="Ventura, vedova">Venturam</persName>
          ; ut haec et alia in quamsdam publici instrumenti, iam confectis, debitis solemnitatibus vallatis clausurius dicitur continere. Tamen dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , omni suo consilio et provisionem unita, sponte et voluntarie, coram nobis donationem factam per eandem dominam
          <persName key="Ventura, vedova">Venturam</persName>
          dicto
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio Ruffo</persName>
          , suisque heredibus irrevocabiliter inter vivos, ex causa donationis ipsius dedit, dimisit, cessit, et remisit, expresse renunciavit et relaxavit predicto
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , suisque heredibus et successoribus, omni ius, dominium, proprietatem, possessionem et potestatem, omnesque actiones reales, et personales, utiles, directas, et misit [***]
          <ref target="#Nkeiylok36" type="alpha" />
          quocumque iure, modo, vel causa, dicte domine
          <persName key="Ventura, vedova">Venture</persName>
          competentes et competituras, competentia et competitura in omnibus bonis stabilibus supradictis, ubicumque existentibus eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , suisque heredibus et successoribus olim donatis, ut contra que, vel quas, dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          habebat, habet, et habere poterat, seu habere sperabat, et sperat, ad dictum1 Rugerium, suosque heredes et successores, et specialiter totum omne, et servitutem solvere et prestare ad quod, vel ad quas, dictus
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerius</persName>
          , suisque heredes et successores dicte domine
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          in vita sua tantum solvere, vel prestare tenebatur, vel tenetur, pro bonis habilibus predictis
          <persName key="Riggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , olim donatis; ut predicitur ipsi
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , suisque heredibus et successoribus in perpetuum, et irrevocabiliter inter vivos, eadem domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , ex abundanti predicta bona stabilia, de novo dedit, donavit, remisit, et relaxavit ad habendum, tenendum, possidendum, uti fruendum et gaudendum ex nunc in antea semper per se, alium seu alios, eorum nomine. 
  Libere et pacifice sine aliquo onere, vel sine alique pecunie solutione, vel rerum prestatione eidem domine
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , per dictum
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerium</persName>
          , suosque heredes et successores exsolvendis, ut possit agere, excipere et replicare pacisci, et omnia alia et singula utilia mixta et directa facere, que eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , suisque heredibus et successoribus perpetuo placuerit voluntati. Et que domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          facere posset presentialiter, et de novo ex abundanti donationem, iurium cessionem, et actionum non fecesset proprietario iure et titulum donationis et cessionis predicte. Et nihilominus ipsa iura omnes, que actiones reales et personales, utiles, directas et mixtas, ut superius est expressum a se, suisque heredibus et successoribus dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , perpetuo alienans omnia ipsa in eundem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerium</persName>
          , suosque heredes et successores. Libere ratione aliqua conducente, cessit et transtulit ut superius enarratur. Dans et concedens ipsa domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          aucthoritatem, plenam licentiam, et liberam potestatem predicta bonam stabilia predicto
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , suisque heredibus et successoribus donata, libere sine aliquo onere vendendi, donandi, permutandi, et alienandi, et de eis, et in eis facere velle totum tamquam verus legitimus dominus, et tamquam de re propria facere potest quam donationem et actionum cessionem, et omnia et singula suprascripta, et infrascriptam dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          sponte convenit, et promisit eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          , presenti et legitime stipulanti, promissa eadem rata semper habere, firma tenere, attendere, observare, et in nullo contrafacere, vel venire de iure, vel de facto in iudicio, vel extra iudicium, nullo tempore, publice vel occulte facere, vel venire per se etiam, et heredes suos, et tenetur dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          ad omnia damna, expensas, et interesse propterea facta, vel facienda in curiam, vel extra curiam reficere et resarcire. Renunciando dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          omni auxilio legum, iurium, et facti, exceptioni doli, fraudi, ignorantie, metus seu vis, conditioni sine causa, privilegium fori, restitutioni in integrum, et legi que universali donationi, ob vitium ingratitudinis in irritum revocatur, et legi per quam si donator, vel donatrix, ad inopiam vergere, revocationi et auxilio Legis Iulie, Senatusconsultum Velleiensi et authentice de fundo dotali minime distrahendo, et generaliter omnibus aliis iuribus, vel legibus, constitutionibus et consuetudinibus, Regiis Capitulis scriptis et non scriptis, iure canonico, vel civili, et specialiter illi, vel illis iuribus que prohibent renunciationes fieri generales. Certiorata prius dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          mulier, de predictis casibus legum, per me predictum iudicem quid sit intellectis earum, et quid ei nocere potest per me iudicem memoratum quibus contram predictam venire posset, vel se tueri, vel iuvare valeat, aliqua ratione extra allegare iura, modo, vel causa. Preterea voluisse dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , quod si aliquo futuro tempore apparuerit, vel apparebit aliquod instrumentum, vel aliquod scriptura publica, vel privata, in quo, vel in qua, vel in quibus continetur, vel continebitur quod dictus
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rogerius</persName>
          , suisque heredes tenebantur, vel tenentur dicte domine
          <persName key="Ventura, vedova">Venture</persName>
          dare, tradere, solvere et prestare anno quolibet incessanter certis terminis in carolenis de argento, aliquam pecunie quantitatem, et alias res mobilis seusque moventes, quod ex nunc, prout ex tunc, tam in iudicio, quam extra ipsum instrumentum publicum, vel scriptura publica, vel privata, habeantur semper pro irritis, cassis nullis, vel nullo et in perpetuum nullam obtineat roboris firmitatem. Et ad maiorem cauthelam omnium predictorum dicta domina
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          sponte voluntarie iuravit ad Sancta Dei Evangelia, corporaliter libro tacto, predicta omnia et singula ut preleguntur rata semper habere firma tenere, attendere, observare et nullo contrafacere, vel venire de iure, vel de facto. Quibus predictis damnis solutis, vel non, in totum, vel in partem, cum etiam gratiose remissis predictis omnibus et singulis in suo robore perpetuo duraturis.
        </p>
        <span type="notes">
          <note xml:id="Napqsomxs5" type="alpha">Manca nel testo</note>
          <note xml:id="Nkeiylok36" type="alpha">Manca nel testo</note>
        </span>
      </div>
      <div type="escatocollo">
        <p>
          Unde ad futuram memoriam, et
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerii Ruffi</persName>
          , heredumque suorum de premissis perpetuo cauthelam rogatu, dicte domine
          <persName key="Ventura, vedova">Ventura</persName>
          , presens scriptum publicum eidem
          <persName key="Ruggero Ruffo">Rugerio</persName>
          exinde fecimus, per manus mei predicti notarii publici, scriptum et subscriptum nostri qui supra Iudicis et subscriptorum testium subscriptionibus roboratum. Actum anno, mense, die, loco et inditione premissis. 
† Ego qui supra
          <persName key="Leo di Romeo, giudice">Leo de Romeo</persName>
          iudex
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegii</placeName>
          . 
† Ego
          <persName key="Rinaldo da Capua">Rainaldus de Capua</persName>
          predicta testor. 
† Ego
          <persName key="Gregorio di Malgerio">Gregorio de Malgerio</persName>
          iunior testor. 
† Ego
          <persName key="Riccardo di Romeo">Riccardus de Romeo</persName>
          testor. 
† Ego
          <persName key="Simone de Zaruta">Simeon de Zaruta</persName>
          predicta testor. 
† Ego
          <persName key="Pietro di Catanzaro">Petrinus de Catanzario</persName>
          predicta testor. 
† Ego qui supra
          <persName key="Giovanni de Macua, notaio">Ioannes Macua</persName>
          de
          <placeName key="Reggio Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q8471">Rhegio</placeName>
          publicus per totum
          <placeName key="Ducato di Calabria" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q57444333">Ducatum Calabrie</placeName>
          , regia authoritatem notarium predicta scripsi et me subscripsi.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
    </body>
  </text>
</TEI>