<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Ep. IV 7 (Quia materia ita se habet, quod ab amaritudine...)</title>
        <author>Petrus de Vinea</author>
        <respStmt>
          <name>Martina Pavoni</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>transcription by</resp>
          <name>Martina Pavoni</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2026</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition">L'epistolario di Pier della Vigna, coord. di E. D'Angelo, ed. crit. a cura di A. Boccia, E. D’Angelo, T. De Angelis, F. Delle Donne, R. Gamberini, Soveria Mannelli 2014, pp. 737-8</bibl>
          <bibl type="source-register" />
          <bibl type="primary-source" />
          <bibl type="tradition">Par. lat. 8563, ff. 68v-69r</bibl>
          <bibl type="bibliography" />
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>PdV IV 7</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>
                Lettera consolatoria indirizzata a studenti e maestri per la morte del
                <persName key="Bene da Firenze" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3637998">maestro
  di grammatica B.</persName>
              </p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="letter" />
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>circa 1240</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          Litterae consolationis missae scolaribus de morte
          <persName key="Bene da Firenze" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3637998">magistri B.</persName>
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          Vagientibus adhuc in cunis artis gramaticae et cetera.
  1. Quia materia ita se habet, quod ab amaritudine sumit exordium, nec
  dolorosa possunt sine animi turbatione notari, non miremini, si anxietate
  quadam et singultuosa narratione uobis scolaribus, qui habitatis orbem a mari
  usque ad mare, precipue filiis, quos in dolore peperit mater gramatica, dura
  nimis et amara presentibus nuntiamus. 2. Est enim, quod non sine doloris
  aculeo dicimus, gramaticae artis nouiter extincta lucerna, desiccatus est fons
  irriguus, frugifer Eufraten,
          <persName key="Bene da Firenze" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q3637998">magister B.</persName>
          uidelicet, qui non ab infimo positiui,
  sed ex superlatiui nomine meruit deriuari, cum supra se nullum habuerit
  ascendentem, immo sicut aquila transcendens omnia genera pennatorum,
  uir potens in opere et sermone, auis in terris sine pluralitatis consortio dici
  meruit singularis, ad cuius transitum, quasi sole petente occasum, tenebrae
  factae sunt super uniuersam faciem terrae. 3. Nam ipse solus de tenebrosis
  et confusis
          <persName key="Prisciano di Cesarea" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q356433">Prisciani</persName>
          tractatibus, 
  educens lucem, purgauit tenebras, ipseque
  ueterem et antiquum reformauit apostatam, Donatistam compescuit, et,
  quasi de culmine montis Synai, 
  alter
          <persName key="Mosè" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q9077">Moyses</persName>
          legifer a Deo et non ab homine
  sibi scriptam gramaticam hominibus reportauit. 4. Verum sub tanto et tali
  artifice non solum prima, sed dolorem artes ceterae patiuntur. Vnde quid
  facient parietes, si corruerit fundamentum? Quid infelix gramatica, orba
  parente suo? De quo completum est illud uerbum propheticum: «Vox in
  Rama audita est, hoc est in excelsis audita, ploratus et ululatus;
          <persName key="Rachele" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q207389">Rachel</persName>
          plorat
  maritum suum, et non est qui consoletur eam, ex omnibus caris suis». 5. Nam
  quis similis sibi? Vtinam suscitaret Dominus spiritum suum per aliquam
  Phitonissam, ut loqueretur nobis ad tempus magister omnium magistrorum
  ille doctissimus, qui ducebat animalia in stuporem.
  6. Verum quia omnes morimur, et sicut aquae quae non reuertuntur
  dilabimur, testante philosopho, crudelitatem fati [equalitas] consoletur,
  merore deposito; et qui talem et tantum dilexistis actorem, ad cuius exequias
  concurratis omnes, qui habitatis orbem orantes pro illo doctore mirabili,
  qui a mane usque ad uesperas clamauit sicut pullus yrundinis, et meditatus
  est ut columba, ponendo animam pro scolaribus: docendo desiit et docuit
  desinendo.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="escatocollo" />
    </body>
  </text>
</TEI>