<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
  <teiHeader>
    <fileDesc>
      <titleStmt>
        <title>Ep. I 17 (Ad uos est hoc uerbum...)</title>
        <author>Petrus de Vinea</author>
        <respStmt>
          <name>Martina Pavoni</name>
          <resp>mark-up by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
          <resp>revision by</resp>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>transcription by</resp>
          <name>Martina Pavoni</name>
        </respStmt>
        <respStmt>
          <resp>main editor</resp>
          <name>Fulvio Delle Donne</name>
        </respStmt>
      </titleStmt>
      <publicationStmt>
        <publisher>BUP - Basilicata University Press</publisher>
        <pubPlace>Potenza</pubPlace>
        <date>2026</date>
        <availability>
          <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/">Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0)</licence>
        </availability>
      </publicationStmt>
      <sourceDesc>
        <listBibl>
          <bibl type="edition">L'epistolario di Pier della Vigna, coord. di E. D'Angelo, ed. crit. a cura di A. Boccia, E. D’Angelo, T. De Angelis, F. Delle Donne, R. Gamberini, Soveria Mannelli 2014, pp. 145-149</bibl>
          <bibl type="source" />
          <bibl type="bibliography" />
          <bibl type="primary-source" />
          <bibl type="tradition">Par. lat. 8563, c. 9r-v</bibl>
          <bibl type="main_source" />
        </listBibl>
        <msDesc>
          <msIdentifier>
            <idno>Ep. I 17</idno>
          </msIdentifier>
          <msContents>
            <summary>
              <p>
                <persName key="Federico II di Svevia, imperatore" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q130221">Federico II</persName>
                scrive ai cardinali, rimproverandoli aspramente perché, aspirando
  ciascuno alla cattedra pontificia, non riescono a eleggere un nuovo papa,
  mentre la Chiesa va in rovina.
              </p>
              <span type="notes" />
            </summary>
          </msContents>
          <physDesc>
            <objectDesc form="letter" />
          </physDesc>
        </msDesc>
      </sourceDesc>
    </fileDesc>
    
  </teiHeader>
  <text>
    <body>
      <docDate>
        <date>novembre 1241-giugno 1243</date>
      </docDate>
      <div type="protocollo">
        <p>
          <persName key="Federico II di Svevia, imperatore" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q130221">Fridericus</persName>
          cardinalibus, invectiua cum increpatione, quia non creant nouum
papam
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="testo">
        <p>
          1. Ad uos est hoc uerbum, filii
          <persName key="Efraim" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q203251">Effrem</persName>
          male tendentes arcum et 					peius
                    emittentes sagittas, turpiter in die belli conuersi retrorsum. Ad uos est hoc
                    uerbum, filii
          <persName key="Belial" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q815594">Belial</persName>
          , dispersionis oues. Ad uos est hoc uerbum, 					animalia capita
                    non habentia, magni iudicis assessores. Ad uos est hoc uerbum, cardinales
                    obliquati, quibus male uoluitur orbis. Ad uos est hoc uerbum, pro quibus
                    totus mundus prorumpens in uerba obloquitur.
                    2. Nec ego possum loqui,
                    quin obloquar, qui de mundo sum, licet immundus, propter quod oportet
                    me sentire cum mundo, tamquam pars suo toti nec dissona, nec aduersa.
                    3. Scribentis itaque attendite de dura et inepta materia, rudem epistolam exordii
                    dignitate priuatam. Lingua mea, uelocitate compulsa, prius prorupit in uerba
                    quam concipiens ei spiritus delegasset, et sic superioris non expectato imperio
                    minus plene concepta edere festinauit. Habet enim hoc animus conturbatus,
                    quod plerumque sermonem incontinuum parit, aliquando et abortiuum. 
                    4. Communis namque animorum existit conceptio et sermo uulgaris, quod non
                    mediator Dei et hominum Iesus Christus, de summo celo qui uenit ponere
                    pacem in finibus terrae, Apostolorum magister et dominus, sed diuisus in
                    se Sathanas, princeps Aquilonarius, sit in medio uestrum, tamquam quibus
                    ministrat, ille persuasor discordiae, spiritus tenebrosus, qui posuit linguas
                    vestras in diuisiones et in pluralitatis articulos vestram disgregare compulit
                    unitatem, dum nec uobis, nec mundo consulitis, qui tot periculis propulsatur,
                    et
          <persName key="Pietro" ref="https://https://www.wikidata.org/wiki/Q33923">Petri</persName>
          nauicula, quae per maris altitudinem uentorum flatibus rapitur,
                    remis et remige destituta, non est aliquatenus uobis curae: quae quamuis in
                    se submersionem non timeat, in suis tamen multa et uaria patitur naufragia
                    tempestatum. 
                    5. Sane si diligenter attenditis qualiter nationes et gentes, quas
                    iudicare soletis, contra uos derisorie mouent capita sua, in se unusquisque
                    palleret, et ad tam publicum et detestabile opprobrium propulsandum non
                    inueniri posset necessarium argumentum: quia dum quilibet vestrum aspirat
                    ad cathedram, unus non consentit in alium, et dum alter in alterum non consentit,
                    nullus erigitur, et dum nullus erigitur, cathedralis dignitas euanescit,
                    et sic ex disconueniencia vestra conuenientis Ecclesiae status confunditur, et
                    fidei qua uiuitis deperit rectitudo.
                    6. Per capitis quidem defectum immergit,
                    ut, ubi natura sensus imposuit, monstra reputemini quaedam et membra
                    truncata, in cunctis sensibus defectiua, quoniam uidetur obtenebratus uisus
                    vester, diminutus auditus, et ille oris sonus in fines orbis terrae olim sonorus,
                    penitus obmutescens, factus est derisorius echo. 
                    7. Nam
          <persName key="Pietro" ref="https://https://www.wikidata.org/wiki/Q33923">&gt;Petri</persName>
          et
          <persName key="Paolo" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q9200">Pauli</persName>
          hodie
                    non audiuntur tonitrua, concionatores, sicut canes muti, ad silentium compelluntur;
                    forte paratae sunt vobis manus ad recipiendum, sed desunt munera,
                    quia, qui ueniebant de
          <placeName key="Saba" ref="https://www.wikidata.org/wiki/Q7395771">Saba</placeName>
          , aurum deferentes, modo non 							ueniunt, cum
                    non inueniant Dominum in presepe, ducatum eis celesti sidere denegante.
                    8. Pedes etiam non habetis ad ambulandum, et dummodo potentis vos manus
                    coerctet, ultra quinque pedes vestra uestigia non mouentur. Proh pudor!,
                    minima reptilium animalium in prudentia vos precedunt, nam aues sine
                    ductrice non uolant, apes absque rege non uiuunt. Vos autem sine rectoris
                    gubernaculo fluctuatis, matrem Ecclesiam fortuitis casibus relinquentes, non
                    attenditis quod illi errantes Israelitici, quadraginta diebus absque duce uagantes,
                    ad summam demenciam deuenerunt, pro Deo sibi uitulum conflatilem
                    statuentes. 
                    9. Sic papalis cessauit unctio; ueniet ergo alius Sanctus sanctorum:
                    et quis ille est? O inexcusabilis culpa! Rachel uirum non habet, cuius paruuli
                    petunt panem, et non est qui porrigat eis ex omnibus caris suis; et Syon dudum
                    pulchra facie iacet sicut mulier menstruata, cuius uiae lugent et non est qui
                    ueniat ad sollempnitatem. 
                    10. Concidit gloria uultus eius, oculi columbarum
                    uisu deficiunt, quia non uidetis quantum proximi estis naufragio, dum sine
                    remige nauigatis. O si possetis alternatim libros conscientiae legere, quot et
                    quantas inueniretis in eis accusatorias lectiones, contrariis sententiis inuolutas.
                    11. Reuertatur ergo, reuertatur quilibet in seipsum, et ad resumendum caput,
                    sensus et rationem induite, ut mater Ecclesia, tam diu suo priuata lumine,
                    decorem suscipiat et ad statum pristinum reducatur.
        </p>
        <span type="notes" />
      </div>
      <div type="escatocollo" />
    </body>
  </text>
</TEI>